Sakanako zelaietan hotz egiten zuen gu iritsi ginenean eta Nafarroako ikastolen festa prestatzen ari zirenak eguna argitu aurretik nozitzen ari ziren urtaroko lehen izoztea.
Beriaingo maldetara Unanuatik gora abiatu ginen eta ekialdetik ortzia argitzen zioan heinean soroetako izotza ezkutatuz joan zen, soinean genituen txano, eskularru eta berokiekin batera.
Gorritzen hasitako basoak, zeruertz gardena, urdina eta argia nagusi. Horrelakoxea izan zen udazkenak egun horretarako aukeratu zuen jantzia, aproposa bai mendirako bai festarako.
Guk ederki aprobetxatu genuen aukera. Beriaingo magala zeharkatuz hamabiak inguruan iritsi ginen Arruazura, basoko bidezidorrak atzean utzi eta Nafarroa Oinezko zirkuituarekin bat egitera. Han ere gure taldeko gazteenak ederki erakutsi zuten beren trebetasuna hormetan gora.
Eguraldi kaxkarrarekin ekin genion igandean Lekunberriko irteerari. Irten baino lehen, aukera batzuk aztertu ondoren, Lizarrustitik Guardaetxera, Lareo eta Igaratzaren arteko basoaren barrena joatea erabaki genuen. Hemendik Lekunberrira kotxez joan ginen. Eguraldi txarra bai, baino basoan zehar babesean ibili ginen eta ondo egin genuen ibilbidea, gainera, ia bilatu gabe onddoak aurkitzen genituen txoko guztietatik. Kanpinean garbitu ondoren, bertako sukaldean prestatu zituzten gero afari ederra egiteko. Ohera joateko garaian “juerga” pixka bat bota genuen (txiki hauek ez dira sekula nekatzen) eta hurrengo goizean, gosaltzen ari ginen bitartean, plana berri bat prestatu genuen; eta baita asmatu ere. Izan ere, mendiz inguratutako soroz eta zelaiez osatuta dagoen Ollarango Bailararen edertasunak zur eta lur utzi gintuen. Bertan,
Artetako Gatzagak, iturburua eta lur azpiko urak interpretazio zentroa bisitatu genituen. Udaberrian mendi irteera antolatzekotan gelditu ginen, garai horretan ur gehiagorekin, iturburua eta ur-jauziak politagoak egongo direlako. Nahiko denbora eskasarekin bazkaltzera joan ginen Ollo herriko Guresustraiak aterpetxera (oraingo honetan perretxikorik gabe baino bapo bazkalduta ere).
Kronika eta argazkien arabera mendira joatea baino, irteera gastronomikoa egin dugula dirudi arren, ondo ibili gara bietan. Errepikatzeko modukoa.
Eta ez ahaztu Nafarroa oinez dugula hurrengo irteera. Autobusarekin hurbilduko gara 5/6 kilometrotara, hemendik 9 kilometroko zirkuitua hartzeko. Igandera arte beraz.
<
Ondo hasi dugu ikasturte berria, gure gaztetxo “beteranoek” ez dute indar izpirik ere galdu udaran, Marino Lejarreta bera ere atzean utzi baitute.
Aurreko egunetako eguraldia ikusita, jende asko atzeratuko zela espero genuen, baina ez da horrela izan, gaixotu diren bakan batzuk gelditu baitzaizkigu etxean. Azkenean, xirak eta aterkiak alferrik izan ditugu ateri izan baitugu ibilaldiaren hamabi kilometroen zehar.
Bestalde, aurpegi berriak ere ikusi ditugu taldean eta asko poztu gara mendian nola ibili diren ikusita. Ea hurrengoan ere gurekin izaten ditugun.
Eta gaurko “segadan” parte hartu duzuenok jakin ezazue zuekin ematen ditugun momentuak direla guretzako saririk goxoenak.
MILA ESKER eta beste MILA MUXU seion partetik.
Bi egunetan ehun lagunetik gora elkarrekin ibili gara Huescako Pirinioetan zehar. Zaharrenek mende erdia soinean eta gazteenek eskutxo bateko hatzak nahikoa zituzten urteak kontatzeko. Larunbatean eta igandean egindako hogeita hamabi kilometroak ez ziren luzera berekoak suertatu guztientzat, horrelakoetan, ageri gelditzen baitira urtean zehar egindako “lanen ” fruituak. Dena den, eta ados egongo zarete nirekin, esperientzia honetatik jaso dugunak aise ordaintzen ditu gure nekeak.
Eguraldi ederra lagun, argazkietan ikusten diren paraje ikusgarrietan barrena eman genituen gure pausoak.
Lehenengo egunean Acheritoko aintziran izan ginen eta bertan igeri egiteko aukera ez genuen alperrik galdu. Batzuk Larralleko tontorra ere zapaldu zuten.
Bigarrenean, Lizaratik Somporterako bidea egin genuen, aspaldiko glaziarrek zizelkatutako aranetatik barrena. Zoragarria benetan “El Valle de los Sarrios” deituriko ingurua. Ikusgarriak elurtutako amildegietan sarrioen lasterketak eta jolasak. Estanes aintziran atseden hartu genuen eta bezperan baino jende gehiago ausartu ginen ur hotzetan sartzera.
Emozioak ez genituen mendian bakarrik bizi, probatu bestela “La Boca del Infierno” eta Lizarako aterperako bidea autobusean egiten. Txapela kentzeko moduko lana egin zuten Goierrialdeako gidariek.
Eta ezin bukatu gure petrikilo ofiziala bihurtu den Koro Aranetaren lana goraipatu gabe, batek baino gehiagok izan baitzuten bere trebetasunaren beharra.
Herri Urrats, iparraldeko ikastolen festara joateko aitzaki polita izan genuen azkeneko irteeran.
Joxemiel Barandiaranek hainbeste maite zuen Sara herrian, euripean eman genion Senpererako bideari hasiera. Ibilaldia eta goiza aurrera joan ziren heinean hego haizeak aise uxatu zituen lainoak eta azkenean aintzira inguruko haritz zaharren itzalean babestu beharrean izan ginen eguzki astunarengandik ihesi. Bainutxo bat hartzera animatu zirenak ere ikusi genituen. Beraz, festa giro ederrean eman genion bukaera 08-09 ikasturterako mendizaletasuna bultzatzeko prestatu genuen egitasmoari, argazkiak lekuko.
Iazko irailaren hogeita batean Jaizkibel mendian hasi genuen programak, gure inguruetako bazter eta txoko ugari ezagutzeko aukerak eskaini dizkigu ikasle eta guraso askori:
Urriak hamabian Mendukiloko leizean izan ginen, urriak hogeita seian Finalista egunean Orion, azaroak hamaseiean Aratzera igotzen saiatu ginen, azaroak hogeita hamarrean Lizarrustitik Aiara egin genuen, abenduaren hogeita batean Baio mendian, urtarrilak hemezortzian Murumendin, otsailak zortzian Auza Gazteluan, martxoak hogeita bian Ordiziako ibilaldian eta apirilak bostean Udalaitzen. Tartean, martxoaren hasieran, asteburu ahaztu ezina pasa genuen elurretan. Aurten ere aipatu beharrean gaude jendearen parte hartze handia.
Ekainaren azkeneko asteburuan Hechoko bailarara joatekoak gara eta ehun eta hamar lagunentzat ostatua eta garraioa lotuta ditugu. Hamabost egun barru ibilbidea behatzekotan gara, ea ordurako urtzen diren elurrak. Eguna iristen den bitartean zaindu sasoia.
Lehengo igandean ez genuen suerte handirik izan eguraldiarekin, laino itxi batez inguratuta egin baikenuen ia igoera guztia. Eta metro batzuk baino haratago ikusi ezinik, ezin izan genuen Udalaitzeko tontorrak eskaintzen dituen bistaz gozatu. Hala ere, ez pentsa taldearen ohiko umorea eta jolasgura zapuztu zirenik.
Bestalde, ikasturtea azken txanpan sartua dugu eta mendizaletasuna sustatzeko programaren azken atalean gaude. Gure ikastolako lagun ugarik Herri Urratseko festan parte hartzen dugunez, aurten, azken mendi irteera eta Seaskako ikastolen festa uztartzea pentsatu ditugu.
Hasiera batean, festara joan aurretik Aiako Harritik buelta bat egitea deliberatu bagenuen ere, hobeto pentsatu, eta orain
Saratik
Senpererako bidea oinez egitea erabaki dugu. Aste Santuko jai egunak aprobetxatuz ingurua behatu eta bi herriak lotzen dituen
ibilbide zoragarria aurkitu dugu. Lapurdiko landa gozoetan barrena bi ordu eta erdi nahikoak dira zortzi kilometroko bide samur hau egiteko. Arratsaldeko seiak eta erdietarako Ordiziara itzultzeko asmoa dugu, beraz, egun osorako otordua eraman beharko da. Esan beharrik ez dago Herri Urratseko zirkuituan zehar hainbat aukera izango ditugula eztarria busti eta sabela asetzeko.
Maiatzaren 10ean, mendizaletasuna eta euskaltzaletasuna uztartuz gurekin etortzera konbidatu nahi zaituztegu, batez ere orain arte ausartu ez zaretenok, etorkizunera begira gure jarduerak ezagutzeko aukera paregabea izango baituzue eta.
Urtero, udaberrian sartzean, Ordiziako Mendizaleak elkartekoek gure herriko inguruetan gaztetxoentzako ibilaldia prestatzen dute. Aurtengoa XLIV. izango da, eta gaur bertan ikusi ahal izan ditugu seguruenik guztietan parte hartu duten bi “gaztetxo” aitzurrean ibilbideko lokatzak kentzen, lastima argazki kamera soinean ez izatea, bejondeiela!
Gurasoak ere gonbidatuta gaude eta kukua ere urruti izango ez dugunez ez da ideia txarra izango bere lehenengo kantua entzuterako poltsikoak beteak izatea.
Eta ibilaldia herrian amaituko dela aprobetxatuz, berrogei bat lagunentzako bazkari bat prestatzeko asmoa dugu. Hori bai, antolakuntza dela eta, zenbat lagun izango garen, bai ibilaldian bai bazkarian, jakin nahi dugu eta eskertuko genizueke ostirala baino lehen Blasi izena ematea.
Bestalde, ekaineko irteeran parte hartu behar duzuenoi gogorazi nahi dizuegu datorren ostiralean arratsaldeko zazpietan Barrena Jauregian elkartuko garela bidaiari buruzko azalpen guztiak emateko.
Aurreko astea luze joan zitzaigun: eski-guneko, aterpeko eta garraio arduradunekin txangoaren azken xehetasunak lotu nahian, batzuk eguraldi iragarpenari begira; besteak, berriz, ze arropa eraman asmatu ezinik edo urduri lehenengo aldiz eskiak janzteko…
Ostiral gauean mezua: Jakan 15cm elur – oskarbi. Eta larunbat goizeko seietan, euri langarretan, ehun lagun baino gehiago elkartu ginen zintzo autobusetara igotzeko. Egunsenti iluna Iruñean, ateri eta bide bazterretan oinezko taldeak erromes Xabierrera. Ledean zerbait beroa hartu eta Esako urtegiaren ertza jarraituz, Aragoi ibarrean barrena galsoroak zuri zeuden ostadarraren azpian. Pirinioetako tontorrak zeruertzean, lainoak eutsi ezinean edo zulatu nahian? Batek daki! Jakan oskarbi zegoen, baina Canfrancdik gora laino, Candanchun eta Somporten, berriz, elurra atertu gabe.
-“Bon jour”, Blasen taldekoak gara, ehun eta hamar sarrera mesedez!
Eskiak nola lotu ere asmatu ezinik, lehenengo “ikastaroa” jaso eta pinudian gora eta behera sakabanatu ginen: haurrak ausart, helduak baldar. Txantxa, eroriko eta jolasen ondoren bazkari legea aterpean egindakoan berriro elurretara indarberriturik itzuli ginen goizean ikasitakoa praktikatzera. Bostetan berriro autobusera igo, aterpean ostatu hartu, arropaz aldatu eta tropelean Jakako alde zaharreko kaleetan zehar ibili ginen ardo batzuk hartuz; umeek bazuten oraindik baloiaren atzetik ibiltzeko kemena. Afal orduan sukaldaria ezinean, azkenean, ordu erdi beranduago denok mahaira, eta guraso batzuk zerbitzari. Hamaika eta erdietarako gautxoriak ere ohera neka-neka eginda.
Igandean esnatu orduko lehioak ireki eta zerua garbi, gosaldu eta berriro elurretara bidean mendi zuriei begira. Eguzki ederra lagun, bezperan baino hobeto moldatu ginen ametsetako inguruetan, guztiak trebe. Arratsaldean etxera, berriro itzultzeko ametsak eginez.
Eguraldi txarra dela eta, ezin izan dugu Udalaitz mendira joan, eta etxean gelditu ordez, egoerara egokitu gara . Ikasturteko programaren barruan, hurrengo irteera Ausako Gaztelura genuenez, bertara joan eta Udalaitz ordurako uztea erabaki dugu.
Mendizaleontzako inguru aberatsean bizi gara urte sasoiaren arabera erabat aldatzen diren mendiz inguraturik. Eta oso gutxitan izaten dugu gaur bezalako baldintzetan Ausako Gaztelura igotzeko aukera, elurra protagonista dugula, igoera gogor baten ondoren zapaldu baitugu gailurra. Zirraragarria izan da Errekontako lepotik gailurrera bidean, ikastolako mendizaleen errenkada ilaran ikustea.
Eta jaitsiera festa bihurtu da, eromena, salto, korri, irrist eta txilipurdika haur eta helduek amen batean egin dugu Zaldibiaraino bidea.
Euriaren mehatxupean habiatu ginen Garindik Ordiziara, eta zaparradaren bat edo beste ezin izan genuen saihestu bidean zehar. Horrelakoetan, ohikoa denez, lokatzak ere izan zuen bere protagonismoa eta azkenerako, ibilaldiaren hamabi kilometroak astun samarrak bihurtu zitzaizkigun guztioi. Ioiatik beherantz marmar bat baino gehiago entzun behar izan genituen eta arrazoi zuten, ikusi bestela azken argazkiko aurpegiak. Dena den, bazkal osterako ederki berpiztu zitzaizkigun gure lagunak; ea hurrengoan gutxiago nekatzen garen!
Bestalde, bihar hilak 26, urtea beteko da txoko honetatik gure asmoen berri emanez lehenengo mezua plazaratu genuela.
Urte betean ia hiru mila bisita izan ditugu, haietatik bederatziehun, pertsona desberdinenak. Gehienak Euskal Herritik etorri zaizkigu, asko Espainiako hirietatik: Madrid, Burgos, Barcelona, Lugo, Cadiz eta abar…. Bakan batzuk, ordea, oso urrutitik izan dute gure ikastolako mendizaleon joan etorrien berri; Mexiko, Errusia, Grezia, Suedia, Polonia, Frantzia, Kanada, Alemania, Ameriketako Estatu Batuak eta Perutik, hain zuzen ere.
Aurrera begira, egitasmo honen jarraipena bermatzeko partaidetza handitzea gustatuko litzaiguke, beraz, utzi lotsak alde batera eta parte hatzera animatu.